شاید فهرست کردن همه سوغاتی های روسیه کار دشواری باشد، اما تنوع کالاهای اصیل و هنری که در مسکو یافت میشوند، واقعاً خیرهکننده است. برخی از این اقلام لوکس و گرانبها هستند و برخی دیگر مقرونبهصرفه، اما وجه اشتراک همگی آنها این است که بخشی از فرهنگ غنی بزرگترین کشور جهان را با خود به خانه میآورند. اگر به دنبال چیزی فراتر از یک هدیه معمولی در تور روسیه هستید تا دوستان و خانواده خود را شگفتزده کنید، این لیست از سوغات روسیه شما را راهنمایی خواهد کرد.
معرفی بهترین سوغات روسیه
در این مقاله تلاش شده محبوبترین سوغات روسیه در یک مجموعه گردآوری شود؛ آثاری که هم میتوان آنها را از بازارهای یادگاری تهیه کرد و به خانه برد، و هم میتوان یک قدم فراتر رفت و از محلهایی دیدن کرد که این هنرها بهطور تاریخی در آنها شکل گرفته و تولید شدهاند.
۱. آلبومهای نفیس گالری ترتیاکوف

گالری هنری ایالتی ترتیاکوف که در سال ۱۸۵۶ توسط پاول ترتیاکوف، حامی بزرگ هنر، تأسیس شد، به دلیل مجموعه بینظیر هنرهای زیبای روسیه شهرت جهانی دارد. از شمایلهای قرونوسطایی گرفته تا سبکهای فوتوریسم و کنستراکتیویسم، کیفیت آثار این گالری با موزههای تراز اولی همچون «اورسی» فرانسه قابلمقایسه است. اگرچه امکان خرید خودِ آثار هنری وجود ندارد، اما آلبومهای نفیس این گالری با چاپهای گلاسه باکیفیت و توضیحات کامل تاریخی، انتخابی هوشمندانه برای دوستداران هنر است. سوغات روسیه در این قالب، نه تنها یک کتاب، بلکه بخشی از تاریخ فرهنگ این سرزمین است.
۲. سماورهای سنتی؛ نماد گرمای خانه

شاید روسهای امروزی همیشه سنتهای قدیمی را دنبال نکنند، اما همه آنها هنوز هم «قهرمان» مهمانیهای چای قدیمی، یعنی سماور مشهور را به یاد دارند. این کتری فلزی که دوری دور به کتریهای برقی امروزی دارد، برای گرم نگه داشتن طولانیمدت آب طراحی شده و نمادی از اتحاد خانواده و فضایی دنج و راحت است. اولین سماورها در قرن هجدهم در منطقه اورال روسیه ظاهر شدند. سماورهای مدرن برقی هستند و کار با آنها بسیار راحت است، اما سماورهای اصیل قرن هجدهم و نوزدهم، با زغال کار میکردند و ظاهری بسیار نوستالژیک دارند که میتوانند به عنوان یکی از خاصترین سوغاتی روسیه در دکوراسیون خانه شما بدرخشند.
۳. جواهرات دستساز کهربا

جواهرات «فینیفتی» با ظاهری کلاسیک از قطعات چینی نقاشیشده ساخته میشوند که در میان توریهای نقرهای ظریف قرار گرفتهاند؛ گویی که متعلق به یک شاهزادهخانم افسانهای هستند. هر قطعه از این جواهرات در شهر «روستوف» با دست ساخته و نقاشی میشود. در کنار آن، کهربا که به شاعرانگی «اشکهای خورشید» نامیده میشود، از سواحل بالتیک استخراج میگردد. کهربا از رنگ سفید شیری تا سیاه براق با رگههای قرمز متغیر است و روسها عاشق ترکیب این سنگ جادویی با هنر جواهرسازی هستند. خرید این قطعات هنری به عنوان سوغات روسیه، هدیهای است که در هیچ جای دیگر دنیا یافت نمیشود.
۴. جعبههای لاکی پالخ و فدوسکینو

این جعبههای شگفتانگیز که از پاپیه ماشه (خمیر کاغذ) ساخته شده و با لاک مشکی و رنگهای درخشان تزیین شدهاند، مکانی عالی برای نگهداری جواهرات یا نامههای عاشقانه هستند. این جعبهها که در روستاهای «پالخ» و «فدوسکینو» به صورت دستی ساخته میشوند، مینیاتورهای خیرهکنندهای دارند که داستانهای فولکلور و افسانههای روسی را روایت میکنند. روح عجیبی در این تصاویر موج میزند که گویی از دل نقاشیهای شمایلگونه روسی بیرون آمدهاند. این جعبهها از بهترین سوغاتی های روسیه برای کسانی است که به جزئیات هنری اهمیت میدهند.
۵. سینیهای ژوستوو

سینیهای چکشی ژوستوو، چیزی فراتر از یک وسیله آشپزخانه و در واقع یک اثر هنری تمامعیار هستند. کارخانه ژوستوو از سال ۱۸۲۵ فعال است و محبوبترین طرحهای آن، گلها و میوههای درخشان روی زمینه مشکی مات است. این سینیها که یادآور نقاشیهای دوره رنسانس ایتالیا هستند، با دستان هنرمندان نقاشی شده و امضای آنها را دارند. به عنوان یکی از جذابترین سوغات روسیه، این سینیها جلوهای باشکوه به هر میز چایخوری میبخشند.
۶. ماتروشکا؛ عروسکهای تو در تو

نام «ماتروشکا» از نام زنانه قدیمی روسی یعنی «ماترینا» گرفته شده است. افسانهها میگویند هنرمندان مسکو در اواخر قرن نوزدهم با دیدن یک اسباببازی ژاپنی که چندین مجسمه را درون خود جای میداد، الهام گرفتند تا نسخه روسی آن را بسازند. این عروسکها در ابتدا پسران و دختران روسی را به تصویر میکشیدند و موفقیت آنها چنان بود که از پاریس تا لایپزیگ خریدار داشتند. از مدلهای کلاسیک با لباسهای سنتی تا مدلهای مدرن با چهره سلبریتیها، ماتروشکا یکی از نمادینترین سوغاتی روسیه است که لبخند را بر لبان هر کودکی (و حتی بزرگسالان) مینشاند.
۷. شالهای اورنبورگ

شالهای اورنبورگ که به نازکی تار عنکبوت و در عین حال به گرمی آغوش هستند، یادآور دوران تولستوی و داستایوفسکیاند. این شالها که از پشم بسیار لطیف بافته میشوند، در روسیه به دلیل زیبایی رمانتیک و گرمای فوقالعادهشان بسیار ارزشمند هستند. شال اورنبورگ که در یک آهنگ فولکلور روسی نیز ستوده شده، نشانهای از عشق و محبت است. انتخاب این شال به عنوان سوغاتی های روسیه، هدیهای بسیار کاربردی و در عین حال لوکس برای عزیزان شماست.
۸. عطر «کراسنایا موسکوا» (مسکوی سرخ)

«کراسنایا موسکوا» یک عطر روسی با تاریخی پرفراز و نشیب است. این عطر که در سال ۱۹۱۳ توسط عطرساز فرانسوی ساکن مسکو ساخته شد، نمادی از دوران شوروی برای زنان روسیه به شمار میرود. رایحهای ماندگار با نتهای اولیه بهارنارنج، ترنج، یاس و رز که در ادامه به نتهای اصلی یلانگ-یلانگ، وانیل و دانه تونکا میرسد، تجربهای حسی و زنانه است. این عطر که همچنان در بستهبندی کلاسیک خود محبوب است، یکی از خاصترین سوغات روسیه برای کلکسیونرها و دوستداران عطرهای قدیمی و اصیل است.
۹. خز؛ طلای نرم روسیه

روسها به صورت شاعرانهای به خز میگویند «طلای نرم». از قرن شانزدهم و با پیوستن سیبری به قلمرو روسیه، خز نه تنها یک کالای لوکس، بلکه یک ضرورت برای زنده ماندن در سرمای شدید روسیه بود. امروزه هدیه دادن یک پالتوی خزِ راسو، سمور یا روباه قطبی، نشانهای از پیوند عمیق و مراقبت همسرانه تلقی میشود. اگرچه در این مقاله کوتاه نمیتوان تمام انواع خزهای روسیه را لیست کرد، اما کیفیت و دوام آنها زبانزد خاص و عام است.
۱۰. والِنکی؛ پوتینهای نمدی

هیچ کفشی به اندازه «والِنکی» که از پشم نمدی ساخته شده، نمیتواند پاهای شما را در سرمای سی تا چهل درجه زیر صفر گرم نگه دارد. اولین پوتینهای نمدی تاریخ را عشایر استپهای بزرگ میپوشیدند، اما اوج محبوبیت آنها در روسیه به قرن نوزدهم و بیستم برمیگردد. امروزه، طراحان مد، این پوتینهای سنتی را با استفاده از کفیهای لاستیکی، گلدوزیها و کریستالهای تزئینی به یک اثر مد مدرن تبدیل کردهاند. سوغات روسیه نباید حتماً رسمی باشد؛ والِنکی بهترین انتخاب برای کسانی است که به دنبال گرمای واقعی و استایلی متفاوت هستند.
سخن پایانی
هر یادگاری از روسیه تنها یک شیء ساده نیست؛ بلکه روایتی کوچک از تاریخ، هنر و فرهنگ مردمی است که قرنها در سرزمینی سرد اما سرشار از خلاقیت زندگی کردهاند. از صنایعدستی ظریف و آثار هنری گرفته تا عطرها، پوشاک و اشیای سنتی، هر کدام میتوانند خاطرهای ماندگار از سفر یا آشنایی با این کشور پهناور باشند. انتخاب درست سوغات روسیه یعنی بردن بخشی از داستانها، سنتها و زیباییهای این سرزمین به خانه؛ یادگاری که هر بار با دیدنش، حالوهوای فرهنگ و هنر روسی دوباره زنده میشود.
منابع: Rusmania.com







